Chữa ho do cảm lạnh bằng bài thuốc Đông y an toàn hiệu quả cao

Lê Nhân
By Lê Nhân Tháng 2 11, 2026 17:41

Ho do cảm lạnh thường xuất hiện khi cơ thể nhiễm hàn khiến phế khí suy yếu và đàm hàn ứ trệ. Nhận diện đúng thể bệnh, áp dụng bài thuốc phù hợp và chăm sóc đúng cách giúp cải thiện triệu chứng, hạn chế tái phát khi thời tiết chuyển lạnh.

Ho do cảm lạnh không chỉ là phản xạ bảo vệ đường hô hấp mà còn phản ánh sự rối loạn chức năng tạng phế theo quan điểm y học cổ truyền.

Nguyên nhân và biểu hiện ho do cảm lạnh theo Đông y

Dưới góc nhìn chuyên môn của y sĩ y học cổ truyền, nhiều giảng viên tại Cao đẳng Y Sài Gòn cho rằng ho do cảm lạnh thuộc phạm trù phế hàn, phát sinh khi hàn tà xâm nhập làm phế khí mất chức năng tuyên giáng, từ đó hình thành đàm hàn và gây nên những cơn ho kéo dài, dễ tái phát nếu không điều trị đúng căn nguyên.

Triệu chứng thường gặp là ho nhiều đờm loãng, màu trắng, dễ khạc, ít đặc dính; người bệnh có thể sợ gió, sợ lạnh, rêu lưỡi trắng trơn, chân tay lạnh, cơ thể mệt mỏi và ngực đầy tức khó chịu. Ho thường tăng khi thời tiết lạnh, giảm khi trời ấm, đặc biệt ở người có sức đề kháng suy giảm hoặc cơ địa nhạy cảm.

Bên cạnh yếu tố ngoại cảm phong hàn, bệnh còn liên quan đến nội thương, nhất là ở người cao tuổi dương khí suy kém hoặc tỳ vị dương hư không vận hóa được thủy thấp, khiến hàn đàm tích tụ ở phế và gây ho nhiều về đêm. Vì vậy, điều trị cần kết hợp tán hàn, hóa đàm và hỗ trợ phục hồi chính khí để hạn chế tái phát lâu dài.

Các bài thuốc Đông y thường dùng trong điều trị

Trong thực hành kê đơn, dược sĩ chuyên ngành Đông dược luôn nhấn mạnh việc biện chứng luận trị nhằm lựa chọn bài thuốc phù hợp từng thể bệnh, bảo đảm nguyên tắc ôn phế tán hàn, hóa đàm chỉ khái và điều hòa khí cơ một cách hài hòa.

Với chứng ho lạnh có đờm, có thể dùng hạnh nhân 9g, la bạc tử 12g, bách bộ 9g, bạch giới tử 12g, cát cánh 9g, tử uyển 9g, khoản đông hoa 12g, sắc uống ngày một thang, chia ba lần trong ngày và dùng 5–7 ngày. Trường hợp đờm loãng có thể gia giảm cát cánh 6g, hạnh nhân 9g, lá tía tô 9g, bạc hà 3g, sắc uống ngày một thang, chia hai lần trong 2–3 ngày.

Theo kinh nghiệm đào tạo tại Cao đẳng Y học cổ truyền, sinh viên được hướng dẫn phân tích dược tính từng vị thuốc như bán hạ, quế tâm, cam thảo, nhân sâm, thược dược, tế tân, toàn phúc hoa, trần bì, cát cánh, xích phục linh để phối ngũ đúng nguyên tắc. Nhờ đó, các trường hợp ho do hư hàn nhiều đờm, ngực đau, sườn trướng có thể được điều chỉnh bài thuốc phù hợp, nâng cao hiệu quả và hạn chế tái phát.

Lưu ý chăm sóc và định hướng học tập ngành y dược

Bên cạnh điều trị bằng thảo dược, việc chăm sóc và phòng ngừa đóng vai trò quan trọng nhằm bảo vệ chức năng hô hấp và giảm nguy cơ bệnh tái phát trong mùa lạnh kéo dài.

Người bệnh cần giữ ấm vùng cổ, ngực và bàn chân, hạn chế tiếp xúc với gió lạnh, duy trì chế độ ăn uống ấm nóng và tránh thực phẩm lạnh. Sinh viên theo học lĩnh vực sức khỏe tại Trường Cao đẳng Dược thành phố Hồ Chí Minh cũng được hướng dẫn kỹ năng tư vấn cộng đồng về phòng ngừa ho do nhiễm lạnh và sử dụng thảo dược đúng cách.

Việc hiểu rõ cơ chế phế hàn, nguyên tắc ôn phế tán hàn và cách phối ngũ dược liệu giúp người học ngành y dược nâng cao năng lực chuyên môn trong chăm sóc bệnh lý hô hấp thường gặp. Thí sinh mong muốn theo đuổi lĩnh vực này nên lựa chọn Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn để được đào tạo bài bản, chuyên sâu về chuyên môn ngành, đáp ứng tốt yêu cầu thực hành và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.