Thận ứ nước: Nguyên nhân, hướng điều trị và những điều cần lưu ý

Biên tập Viên
By Biên tập Viên Tháng 9 25, 2023 17:07

Thận ứ nước là một nguyên nhân suy thận và có thể gây tử vong. Đây là căn bệnh phổ biến có thể ảnh hưởng đến mọi đối tượng và lứa tuổi. Bài viết này sẽ giới thiệu về cách điều trị hiệu quả thận ứ nước bằng phẫu thuật nội soi, một phương pháp an toàn và hiệu quả.

 

 Thận ứ nước

Theo các bác sĩ, giảng viên tại Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur cho hay, Thận ứ nước là hậu quả của tình trạng tắc nghẽn sau thận, xuất phát từ tổn thương bên trong hoặc bên ngoài đường tiết niệu. Điều này gây ngăn cản dòng nước tiểu từ thận xuống bàng quang bởi tắc nghẽn đường tiểu ở phía trên (bao gồm cả thận và niệu quản) hoặc trào ngược nước tiểu từ bàng quang lên thận do tắc nghẽn ở phía dưới (bao gồm bàng quang và niệu đạo). Hậu quả là các phần đài bể thận và niệu quản trên vị trí tắc nghẽn sẽ bị giãn nở.

Thận ứ nước có thể ảnh hưởng đến một hoặc cả hai bên thận, gây suy giảm chức năng thận và tổn thương tế bào thận. Nếu tình trạng thận ứ nước kéo dài, nó có thể gây hại không thể khôi phục cho thận. Khi chỉ một bên thận bị ứ nước, người bệnh có thể không cảm nhận sự khác biệt do thận còn lại vẫn hoạt động bù đắp. Tuy nhiên, khi cả hai thận đều bị tổn thương, chức năng lọc máu của thận sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, dẫn đến các vấn đề về nước, điện giải và tích tụ chất thải trong hệ thống tuần hoàn cơ thể.

Nguyên nhân gây bệnh thận ứ nước

Bất kỳ tắc nghẽn nào trong hệ thống tiết niệu đều có thể dẫn đến thận ứ nước. Ở trẻ em, thận ứ nước thường bắt nguồn từ các dị dạng bẩm sinh của hệ tiết niệu như hẹp khu vực nối giữa đài thận và niệu quản, niệu quản cự đại, niệu quản lạc chỗ, trào ngược nước tiểu từ bàng quang vào niệu quản, vấn đề liên quan đến bàng quang thần kinh và van niệu đạo sau.

Đối với người lớn, nguyên nhân chính gây thận ứ nước thường liên quan đến sỏi đường tiết niệu như sỏi niệu quản hoặc sỏi trong đài thận. Hẹp niệu quản có thể do nguyên nhân lành tính hoặc nguyên nhân ác tính và thường gặp. Các nguyên nhân khác bao gồm hẹp niệu quản nội sinh, xơ hẹp do sỏi, sau phẫu thuật nội soi tiết niệu, lao niệu, bướu niệu quản và hẹp niệu quản ngoại sinh do áp lực từ bên ngoài, thường xuất hiện trong các trường hợp ung thư cổ tử cung, ung thư tuyến tiền liệt, ung thư đại trực tràng, u sau phúc mạc xâm lấn. Các nguyên nhân khác cũng có thể gây ra thận ứ nước bao gồm bàng quang thần kinh, phì đại tuyến tiền liệt, chít hẹp cổ bàng quang, và hẹp niệu đạo.

Điều trị thận ứ nước như thế nào?

Điều trị thận ứ nước tập trung vào giải quyết nguyên nhân gây bệnh. Để đảm bảo hiệu quả, quá trình điều trị cần bắt đầu bằng việc xác định nguyên nhân gây ra tắc nghẽn và loại bỏ tắc nghẽn càng sớm càng tốt. Điều này giúp thận phục hồi nhanh chóng. Trong các trường hợp thận ứ nước nặng hoặc bị nhiễm khuẩn, việc chuyển lưu nước tiểu trước đây là cần thiết. Sau đó, chức năng thận sẽ được đánh giá lại trước khi quyết định liệu pháp phẫu thuật để loại bỏ thận hay không.

Hẹp khúc nối bể thận – niệu quản

Đối với bệnh nhân mắc phải hẹp khúc nối giữa bể thận và niệu quản, cách điều trị sẽ phụ thuộc vào mức độ tắc nghẽn. Nếu thận ứ nước nhẹ và chức năng thận chưa bị ảnh hưởng nhiều, thường áp dụng phương pháp điều trị bảo tồn mà không cần phẫu thuật. Tuy nhiên, quá trình này đòi hỏi việc theo dõi thường xuyên để kiểm tra tình trạng bệnh.

Khi thận ứ nước trở nên nặng hơn và xạ hình thận cho thấy sự suy giảm đáng kể trong chức năng thận, bác sĩ sẽ khuyên bệnh nhân thực hiện phẫu thuật. Hiện nay, phẫu thuật nội soi là một trong những phương pháp hiệu quả nhất để điều trị hẹp khúc nối giữa bể thận và niệu quản.

Sỏi tiết niệu

Sỏi tiết niệu, bao gồm sỏi niệu quản và sỏi trong đài thận, thường là nguyên nhân phổ biến gây thận ứ nước. Đối với những bệnh nhân có sỏi nhỏ và không gây ảnh hưởng đến chức năng thận hoặc chỉ gây thận ứ nước nhẹ, có thể áp dụng điều trị nội khoa bằng thuốc. Tuy nhiên, khi sỏi lớn hoặc gây đau ở vùng hông lưng, không phản ứng tốt với thuốc giảm đau, hoặc gây suy giảm chức năng thận, phẫu thuật sẽ là lựa chọn. Có nhiều phương pháp phẫu thuật để điều trị sỏi niệu, bao gồm tán sỏi ngoài cơ thể, tán sỏi niệu quản bằng laser qua nội soi, tán sỏi thận qua da bằng nội soi, và phẫu thuật nội soi để loại bỏ sỏi.

Ưu điểm của phương pháp phẫu thuật nội soi

Theo các giảng viên Cao đẳng Dược TPHCM cho hay, Phương pháp phẫu thuật ít xâm lấn, bao gồm nội soi tiết niệu và phẫu thuật nội soi trong ổ bụng hoặc ngoài phúc mạc, đã mang lại nhiều lợi ích quan trọng. Dưới đây là một số ưu điểm nổi bật của phương pháp này so với phẫu thuật truyền thống mở bụng:

  • Không có vết mổ hoặc vết mổ nhỏ: Phẫu thuật ít xâm lấn thường không để lại vết mổ lớn, giúp bệnh nhân tránh được vấn đề về thẩm mỹ và giảm nguy cơ nhiễm trùng sau phẫu thuật.
  • Mất máu ít: Quá trình phẫu thuật ít xâm lấn thường gây mất máu ít hơn so với phẫu thuật mở bụng, giúp bệnh nhân hồi phục nhanh hơn và giảm nguy cơ hậu quả do thiếu máu.
  • Đau ít: Phẫu thuật ít xâm lấn thường gây ra ít đau hơn sau phẫu thuật, giúp bệnh nhân cảm thấy thoải mái hơn trong quá trình hồi phục.
  • Ít tổn thương các tạng trong ổ bụng: Phương pháp này giúp giảm tổn thương cho các cơ quan và mô xung quanh trong ổ bụng, giúp giảm nguy cơ biến chứng sau phẫu thuật.
  • Thời gian hồi phục nhanh: Bệnh nhân thường có thể hồi phục nhanh chóng sau phẫu thuật ít xâm lấn, tránh được việc nằm viện lâu dài.
  • Thời gian nằm viện giảm xuống: Do quá trình hồi phục nhanh hơn, thời gian nằm viện thường được rút ngắn, giúp bệnh nhân trở lại cuộc sống bình thường nhanh hơn.
  • Chi phí điều trị hợp lý: Phẫu thuật ít xâm lấn thường mang lại lợi ích lớn với chi phí điều trị tương đối hợp lý, giúp bệnh nhân tiết kiệm và tránh các chi phí không cần thiết.

Thận ứ nước, nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, có thể gây suy giảm chức năng thận và tổn thương thận không thể phục hồi. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến việc mất thận. Do đó, nếu có bất kỳ triệu chứng nào gợi ý sự nghi ngờ như đau ở vùng hông lưng, sờ thấy u trên bụng, tiểu máu và các triệu chứng tương tự, bệnh nhân cần đến cơ sở y tế chuyên khoa ngay lập tức để được thăm khám và chẩn đoán bệnh sớm.